DONUK OMUZ PROBLEMLERİ

Donuk omuz, tıbbi adıyla adezif kapsülit, omuz ekleminde hareket kısıtlılığı ve ağrı ile karakterize edilen bir durumdur. Eklem kapsülünün kalınlaşıp daralmasıyla ortaya çıkar ve zamanla omuz hareketleri ciddi şekilde kısıtlanabilir. Günlük aktivitelerde kolu yukarı kaldırmak, arkaya uzanmak veya ceket giymek gibi basit hareketler bile zor hale gelir.

Donuk omuz genellikle yavaş gelişir ve üç evreden oluşur:

  1. Ağrılı dönem,
  2. Donma dönemi,
  3. Çözülme dönemi.

Bu süreç aylarca, hatta bazı bireylerde birkaç yıl sürebilir.

Neden Olur?

Donuk omuzun nedeni her zaman açıkça belirlenemeyebilir, ancak aşağıdaki durumlarla sık ilişkilidir:

  • Uzun Süreli Hareketsizlik: Kolun veya omuzun bir süre kullanılmaması, örneğin ameliyat sonrası veya kırık sonrası, riski artırabilir.
  • Diyabet: Tip 1 ve Tip 2 diyabetli bireylerde donuk omuz görülme sıklığı yüksektir.
  • Tiroid Bozuklukları: Özellikle hipotiroidi gibi durumlar eklem yapısında değişikliklere neden olabilir.
  • Travma veya Cerrahi Müdahale: Omuz bölgesine alınan darbeler ya da yapılan cerrahi işlemler kapsülün hareket kabiliyetini sınırlayabilir.
  • Otoimmün Tepkiler: Bazı bağ dokusu hastalıklarında bağışıklık sistemi omuz kapsülünü etkileyebilir.
  • 40-60 Yaş Aralığı: Özellikle bu yaş grubundaki kadın bireylerde daha sık rastlanır.

Hareketsizlikle başlayan süreç, zamanla eklemin kapsülünde sertleşmeye ve yapışıklıklara yol açarak omuzun donmasına neden olabilir.

Nelere Dikkat Edilmelidir?

Donuk omuzun yönetiminde erken farkındalık ve doğru yaklaşımlar büyük önem taşır:

  • Omuz Hareketlerini Sürdürmek: Ağrıya rağmen tolere edilebilen ölçüde omuz hareketlerini sürdürmek, kısıtlanmayı önleyebilir.
  • Aşırı İstirahatten Kaçınmak: Tam hareketsizlik yerine kontrollü ve güvenli mobilizasyon tercih edilmelidir.
  • Isı Uygulamaları: Kas gevşemesini desteklemek için sıcak kompres uygulanabilir.
  • Postür Desteği: Özellikle masa başında uzun süre çalışan bireylerde omuz ve sırt postürünü korumak önemlidir.
  • Stres Yönetimi: Kas gerginliği ve ağrıyı artırabilecek stres faktörlerinin kontrolü önerilir.
  • Düzenli Egzersiz Alışkanlığı: Omuz çevresi kasların esnek ve güçlü tutulması süreci yavaşlatabilir.

Donuk omuz problemleri zamanla çözülebilir; ancak sabırlı bir yaklaşım ve düzenli takip gerektirir.

Kaynak:
American Academy of Orthopaedic Surgeons (AAOS) – “Frozen Shoulder (Adhesive Capsulitis)”